Mini Ebeveynleşme Farkındalık Testi

Çocukluğunda Çocuk Olabildin mi?
Bazı çocuklar sadece büyümez.
Aynı zamanda ailelerinin yükünü de taşır.
Kimi zaman anne babasının sırdaşı olur,
kimi zaman kardeşlerinin bakımını üstlenir,
kimi zaman da evin “olgun” kişisi olarak konumlanır.
Bu durum literatürde ebeveynleşme (parentification) olarak tanımlanır.
Yani çocuğun yaşına uygun olmayan yetişkin sorumluluklarını üstlenmesi.
Bu rol her zaman dramatik görünmez.
Bazen takdir edilir, bazen “ne kadar olgunsun” cümlesiyle ödüllendirilir.
Ama sistem içinde yukarı doğru konumlanan çocuk, kendi çocukluğunu erteleyebilir.
Bugün ilişkilerde aşırı sorumluluk alma,
kontrol ihtiyacı,
yardım istemekte zorlanma,
“ben yapmazsam olmaz” düşüncesi
çoğu zaman bu erken rol kaymasının izlerini taşır.
Aşağıdaki çalışma, çocukluk dönemindeki olası rol kaymalarını fark etmeniz için
hazırlanmıştır.
Bu çalışma klinik bir değerlendirme aracı değildir.
Ebeveynleşme literatüründen esinlenerek hazırlanmış farkındalık amaçlı bir mini taramadır.
Çocukluk döneminizi düşünerek yanıtlayınız.

Çocukken Ailende Hangi Rolü Üstlendin?
Mini Ebeveynleşme Farkındalık Testi
Büyürken sadece çocuk muydun?
Yoksa ailenin görünmeyen yetişkini mi?
Bu kısa test, çocuklukta üstlenmiş olabileceğin rolleri fark etmen için hazırlandı.
NASIL UYGULANIR?
Her ifadeye 1–5 arası puan ver:
1 = Hiçbir zaman
2= Nadiren
3= Kimi zaman

4= Sık sık
5= Her zaman
BÖLÜM A – Ailenin Duygusal Yetişkiniydim
 Ailemde anlaşmazlık olduğunda arabulucu olurdum.
 Anne babamın duygusal yükünü taşırdım.
 Aile sırları benimle paylaşılırdı.
 Önemli karar süreçlerine dahil edilirdim.
 Evle ilgili yetişkin sorumluluklar bana düşerdi.
Toplamını yaz: ___
BÖLÜM B – Kardeşlerimin Sorumlusu Bendim
 Kardeşlerimin bakımından ben sorumluydum.
 Onların disiplinini sağlamak bana düşerdi.
 Onların duygusal ihtiyaçlarını karşılamam beklenirdi.
 Ev içi düzeni sağlamak benim görevimdi.
Toplamını yaz: ___
BÖLÜM C – Bu Rolü Benimsedim
 Ailem tarafından takdir edildiğimi hissettim.
 Bu rolümden gurur duydum.
 Kendimi ailemin güçlü üyesi olarak gördüm.
 Bu deneyim beni erken olgunlaştırdı.
Toplamını yaz: ___
SONUÇ
En yüksek puan hangi bölümde?
�� A yüksekse → Çocukken “duygusal ebeveyn” rolü üstlenmiş olabilirsin.
�� B yüksekse → “Bakım veren kardeş” rolü baskın olmuş olabilir.
�� C yüksekse → Yükü anlamlandırmış ama belki normalleştirmiş olabilirsin.
Şimdi kendine sor:
Bugün hâlâ ilişkilerinde yük alan taraf mısın?
Bu içerik, ebeveynleşme (parentification) kavramına ilişkin akademik literatüre
dayanmaktadır.
Konuya ilişkin temel kaynaklardan bazıları:
Hooper, L. M. (2009). The Parentification Inventory: Development, validation, and cross-
validation. American Journal of Family Therapy, 37(3), 226–241.

Jurkovic, G. J. (1997). Lost childhoods: The plight of the parentified child. Brunner/Mazel.
Chase, N. D. (1999). Burdened children: Theory, research, and treatment of parentification.
Sage Publications.
Bu blogda yer alan mini test, Hooper’ın geliştirdiği ölçekten doğrudan puanlama amacıyla
kullanılmamış; ebeveynleşme boyutlarına ilişkin farkındalık oluşturmak üzere yeniden
yapılandırılmıştır.